Publikacje

Zeszyty Naukowe MWSE w Tarnowie » 2018, Bezpieczeństwo i higiena pracy, Kalinowska Paulina, Krasoń Paulina, Mączewska Anna, nr 4(40), Polak-Sopińska Aleksandra » ,

ALEKSANDRA POLAK-SOPIŃSKA, ANNA MĄCZEWSKA, PAULINA KALINOWSKA: Ocena możliwości wykorzystania aplikacji komputerowych do szacowania wydatku energetycznego w organizacji stanowisk pracy

Pobierz artykuł w PDF

    AFILIACJA AUTORÓW: Politechnika Łódzka, Wydział Zarządzania i Inżynierii Produkcji

    ABSTRAKT: W artykule przedstawiono ocenę możliwości wykorzystania czterech wybranych, spośród dostępnych na polskim rynku, aplikacji komputerowych służących do szacowania i analizy wydatku energetycznego w kontekście ich przydatności do organizacji i projektowania stanowisk pracy w przedsiębiorstwach działających na terenie polskim. Sformułowane zostały pytania badawcze oraz przedstawiono wytyczne fizjologiczne, prawne oraz użytkowe, na podstawie których opracowano kryteria oceny. Zaprezentowano uśrednione wyniki oceny, którą przeprowadziło niezależnie trzech ekspertów oraz pięciu pracowników służby bezpieczeństwa i higieny pracy, zatrudnionych w różnych przedsiębiorstwach produkcyjnych. Przeprowadzone badania udowodniły, że żadna z aplikacji nie spełnia naraz większości z opracowanych kryteriów. Nadają się one głównie do obliczeń wydatku energetycznego pracownika płci męskiej, ale nie dają pełnego obrazu na temat spełnienia wytycznych fizjologicznych ani aktualnych wymagań prawnych. Ponadto samodzielna analiza na podstawie uzyskanych zapisów jest albo niepełna z powodu braku możliwości wprowadzania wszystkich wymaganych danych, albo utrudniona przez taki sposób podawania wartości, który wymaga dodatkowych obliczeń.

    SŁOWA KLUCZOWE: wydatek energetyczny, komputerowe wspomaganie analizy, organizacja stanowisk pracy

    BIBLIOGRAFIA

    1. Aplikacja Asystent BHP. (2017) [online, accessed: 2017-09-01]. Kraków: Tarbonus. Retrieved from: https://sklep.tarbonus.pl/glowna/124-asystent-bhp-wersja-80.html.
    2. Byrska, K. (2013). Możliwości zastosowania aparatury cosmed fitmate pro w określaniu wydatku energetycznego pracowników fizycznych. Logistyka, 4, 23–33.
    3. CIOP–PIB. (2005). Interaktywny system oceny ryzyka zawodowego IRYS [online, accessed: 2017-09-01]. Warszawa: Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy. Retrieved from: https://www.ciop.pl/CIOPPortalWAR/appmanager/ciop/pl?_nfpb=true&_pageLabel=P11000393471342264060084.
    4. CIOP–PIB (2009). Zasady kwalifikacji prac w szczególnych warunkach i o szczególnym charakterze. Poradnik do ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych [online, accessed: 2017-09-01]. Warszawa: Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy. Retrieved from: http://archiwum.ciop.pl/zasoby/EMERYTURY_POMOSTOWE_poradnik.pdf.
    5. Dębowski, M. T., Spioch, F. M. 1992. Chronometrażowo-tabelaryczna metoda oceny wydatku energetycznego. Zastosowania Ergonomii, 3, 67–77.
    6. Górska, E. (2007). Ergonomia, projektowanie, diagnoza, eksperymenty. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej. ISBN 9788372077103.
    7. Grzywiński, W., Mederski, P., Bembenek, M. (2014). Porównanie metod określania wydatku energetycznego na przykładzie leśnictwa. Leśne Prace Badawcze, 75 (4), 417–421. DOI: 10.2478/frp-2014-0038.
    8. Ilmarinen, J. (1992a). Job design for the aged with regard to decline in their maximal aerobic capacity: Part I—Guidelines for the practitioner. International Journal of Industrial Ergonomics, 10, 53–63.
    9. Ilmarinen, J. (1992b). Job design for the aged with regard to decline in their maximal aerobic capacity: Part II—The scientific basis for the guide. International Journal of Industrial Ergonomics, 10, 65–77.
    10. Konarska, M. (1985). Metody oceny wydatku energetycznego. Bezpieczeństwo Pracy, 6, 3–8.
    11. Konarska, M., Kurkus-Rozowska, B., Krokosz, A., Furmanik, M. (1994). Application of pulmonary ventilation measurements to assess energy expenditure during manual and massive muscular work. In: Proceedings of the 12th Congress of IEA (pp. 316–317). Toronto: Human Factor Association of Canada.
    12. Koradecka, D. (2010). Handbook of occupational safety and health. Boca Raton, FL: CRC Press. ISBN 9781439806845.
    13. Koradecka, D., Bugajska, J. (1999). Physiological instrumentation. In: W. Karwowski, W. S. Marras (eds.). The occupational ergonomics handbook (pp. 525–547). Boca Raton, FL: CRC Press. ISBN 0849326419.
    14. Koradecka, D., Sawicka, A. (1987). Ocena obciążenia organizmu pracą fizyczną. Bezpieczeństwo Pracy, 11, 9–14.
    15. Kozłowski, S., Nowakowska, A., Kirschner, H., Obuchowicz-Łożyńska, Z. (1968). Ocena wyliczania wysokości pułapu tlenowego człowieka (nomogram Astrand-Ryhming) jako pomiaru zdolności do pracy w warunkach aerobowych. Wychowanie Fizyczne i Sport, 4–12.
    16. Lehmann, G. (1966). Praktyczna fizjologia pracy. Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.
    17. Lubaś, P. (2017). Kalkulator wydatku energetycznego uproszczoną metodą wg Lehmanna. Instrukcja obsługi aplikacji z odrobiną praktycznych komentarzy [online, dostęp: 2017-09-01]. Szczecin: Okręgowy Inspektorat Pracy w Szczecinie. Retrieved from: http://docplayer.pl/5113844-Kalkulator-wydatku-energetycznego-uproszczona-metoda-wg-lehmanna.html.
    18. Makowiec-Dąbrowska, T. (1995). Czy ciężka praca fizyczna jest czynnikiem ryzyka choroby niedokrwiennej serca? Medycyna Pracy, 43, 263–274.
    19. Makowiec-Dąbrowska, T. (1999). Fizjologia pracy. In: J. A. Indulski (ed.). Higiena pracy. Łódź: IMP. ISBN 8388261053.
    20. Makowiec-Dąbrowska, T., Radwan-Włodarczyk, Z., Koszada-Włodarczyk, W., Jóźwiak, Z. (1999). Koszt energetyczny pracy. Wytyczne dotyczące określania. Łódź: Oficyna Wydawnicza IMP. ISBN 8386052694.
    21. Makowiec-Dąbrowska, T., Radwan-Włodarczyk, Z., Koszada-Włodarczyk, W., Jóźwiak, Z. (2000). Obciążenie fizyczne – praktyczne zastosowanie różnych metod oceny. Łódź: Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera. ISBN 8388261029.
    22. Pałka, M. (1990). Metabolizm człowieka podczas pracy (propozycja standaryzacji badań). Bezpieczeństwo Pracy, 11, 3–6.
    23. (2017). Rekomendowane przez OIP Szczecin metody szacowania poszczególnych grup ergonomicznych czynników ryzyka [online, accessed: 2017-09-01]. Szczecin: Państwowa Inspekcja Ochrony Pracy. Okręgowy Inspektorat Pracy w Szczecinie. Retrieved from: https://szczecin.pip.gov.pl/pl/dzialania/prewencja-i-promocja/ergonomia/2485,rekomendowane-przez-oip-szczecin-metody-szacowania-poszczegolnych-grup-ergonomicznych-czynnikow-ryzyka-.html.
    24. Program Laborant. (2013). [online, accessed: 2017-09-01]. Gdańsk: An Lab Ochrona Środowiska i Bezpieczeństwa Pracy. Retrieved from: http://www.an-lab.pl/LaborantOpis.php.
    25. Rogoziński, A. (1988). Prosta metoda oceny wydatku energetycznego. Bezpieczeństwo Pracy, 11–12, 9–13.