Zeszyty Naukowe Małopolskiej Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Tarnowie https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn <p>"Zeszyty Naukowe Małopolskiej Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Tarnowie" ukazują się od 1999 roku. Obecnie wydawane są jako kwartalnik. W czasopiśmie publikowane są artykuły naukowe z zakresu nauk o zarządzaniu i jakości oraz ekonomii i finansów. Zamierzeniem redakcji jest, aby Zeszyty Naukowe stały się forum dyskusyjnym, umożliwiającym prezentację wyników badań oraz oryginalnych koncepcji, wymianę poglądów i refleksji.</p> pl-PL <p>© Copyright by Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie. Artykuły są udostępniane na podstawie Creative Commons Attribution Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Licencja Międzynarodowa</p> <p><img src="/public/site/images/znmwse/CC-BY-NC-ND2.png"></p> <p>&nbsp;</p> redakcja@mwse.edu.pl (Ewa Żybura) pawel.belzowski@mwse.edu.pl (Paweł Bełzowski) Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 OJS 3.1.2.4 http://blogs.law.harvard.edu/tech/rss 60 Wearable Devices w społeczeństwie cyfrowym – znajomość, użytkowanie i gotowość do użycia przez młodych konsumentów https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/758 <p>Niniejszy artykuł porusza kwestie rozpoznawania, użytkowania oraz gotowości do użycia technologii noszonej (Wearable Technology) przez współczesnych konsumentów. Przegląd literatury przedmiotu oraz raportów branżowych wykazał, że ten typ technologii oraz urządzeń jest coraz bardziej rozpowszechniony, dostępny i odgrywa coraz większą rolę w życiu codziennym współczesnego społeczeństwa cyfrowego. W związku z tym autorzy sformułowali cel badawczy, jakim była identyfikacja poziomu rozpoznawalności, użytkowania oraz gotowości do użycia urządzeń noszonych (Wearable Devices). Badanie zostało przeprowadzone na próbie 173 respondentów, będących młodymi konsumentami (pokolenie Z i Y), przy zastosowaniu elektronicznego kwestionariusza ankiety. Pytania badawcze były nakierowane na rozpoznanie czynników, które determinują wykorzystywanie oraz gotowość do stosowania technologii noszonej. W świetle wyników badania istotne zależności odnotować można w przypadku zmiennych takich jak płeć, wiek i status zawodowy respondentów. Najważniejsze funkcje opisywanej technologii zdaniem młodych konsumentów koncentrują się wokół pomiaru pulsu, liczby wykonywanych kroków oraz obliczania czasu spędzanego w ruchu. Respondenci wykazali również, że najbardziej interesującymi ich produktami w tym zakresie są smartwatch, smartglasses oraz smartband. Szczegółowe wyniki opisywanego badania niosą szereg implikacji dla twórców i sprzedawców tego typu technologii oraz urządzeń, w szczególności przedstawiając profil potencjalnych konsumentów oraz oczekiwania użytkowników.</p> Jakub Brzeziński, Emilian Gwiaździński Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/758 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Skuteczność predykcji wybranych modeli analizy dyskryminacyjnej https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/759 <p>Celem artykułu była weryfikacja skuteczności predykcji wybranych modeli analizy dyskryminacyjnej na przykładzie próby 40 przedsiębiorstw. Dane przedsiębiorstw pochodziły z bazy danych EMIS i w przypadku przedsiębiorstw kontynuujących działalność dotyczyły 2017 roku, natomiast w przypadku przedsiębiorstw upadłych były to dane na rok przed upadłością. W artykule zaprezentowano modele analizy dyskryminacyjnej, które są zaliczane do systemów wczesnego ostrzegania o zagrożeniu upadłością przedsiębiorstwa. Otrzymane wyniki pozwalają na ocenę sytuacji finansowej przedsiębiorstwa, a więc mogą wpływać na racjonalizację zarządzania przedsiębiorstwami i ich kontroli np. przez rady nadzorcze, biegłych rewidentów czy też sądy gospodarcze. Na podstawie wyników z próby czterdziestu przedsiębiorstw, w tym dziesięciu, dla których został złożony wniosek o upadłość, stwierdzono, że większość zastosowanych w artykule modeli dyskryminacyjnych właściwie odwzorowała dobrą lub zagrożoną kondycję finansową przedsiębiorstwa. Przeprowadzone badania wskazały, że modele dyskryminacyjne ułatwiają podejmowanie decyzji, niemniej należy mieć na uwadze, że nie odznaczają się one stuprocentową skutecznością.</p> Wojciech Lichota Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/759 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Wybór formy opodatkowania w małych i średnich przedsiębiorstwach i ich znaczenie dla wzrostu gospodarczego kraju https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/760 <p class="Spisliteratury" style="margin-left: 0cm; text-align: justify; text-indent: 0cm; line-height: 150%;"><span style="font-size: 10.0pt; line-height: 150%;">Podejmując decyzję o rozpoczęciu działalności, każdy przedsiębiorca zmuszony jest do wyboru formy opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej, co w dużej mierze wpływa na wysokość podatków wpłacanych do budżetu, a tym samym na wzrost gospodarczy. Celem artykułu jest przedstawienie znaczenia sektora małych i średnich przedsiębiorstw dla gospodarki, pokazanie form ich opodatkowania oraz dokonanego przez nie wyboru i jego wpływu na wysokość obciążeń podatkowych. Zastosowane metody badawcze opierają się na studiach literatury z badanego zakresu oraz na przeprowadzonych badaniach ankietowych. W celu poznania przyczyn, którymi kierują się przedsiębiorcy przy wyborze formy ewidencji podatkowo-księgowej, przeprowadzono badanie ankietowe wśród właścicieli przedsiębiorstw MSP, ich pracowników z działów księgowych oraz pracowników biur rachunkowych na Dolnym i Górnym Śląsku. Ankietą objęto 500 respondentów. Analizując dane GUS, należy stwierdzić, że dominującą formą rozliczeń przedsiębiorstw MSP jest PKPiR, natomiast najmniej popularna jest karta podatkowa. Wynika to z faktu, że większość przedsiębiorstw nie może z niej skorzystać. Analiza wyników ankiety wskazuje, że głównym powodem wyboru określonej formy ewidencji podatkowo-księgowej są korzyści finansowe, a następnie uproszczony sposób prowadzenia dokumentacji. Za największą barierę respondenci uznali zmienność przepisów oraz skomplikowane formy rozliczeń. Można zatem przyjąć, że uproszczenie systemu rozliczeń podatkowych wpłynie na rozwój przedsiębiorstw i w rezultacie przyczyni się do wzrostu gospodarczego.</span></p> Izabela Emerling Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/760 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Kształtowanie planów zawodowych. Wpływ edukacji z zakresu przedsiębiorczości na intencje przedsiębiorcze studentów uczelni wyższych https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/757 <p>Celem artykułu jest zbadanie wpływu edukacji z zakresu przedsiębiorczości na intencje przedsiębiorcze i plany zawodowe studentów. W pracy podjęto próbę empirycznego określenia stopnia, w jakim edukacja z zakresu przedsiębiorczości może kształtować intencje przedsiębiorcze studentów. Do weryfikacji postawionych hipotez wykorzystano badanie ankietowe. W celu pomiaru zmiany w postawach studentów, subiektywnych normach, postrzeganej kontroli behawioralnej i zamiarach związanych z przedsiębiorczością przyjęto pracę na modelu grupy przed-testowej i post-testowej, wykorzystując Teorię Planowanego Zachowania (TPZ). Kwestionariusz wypełniło 210 studentów kierunków związanych z przedsiębiorczością (z 400), studiujących na publicznym uniwersytecie w Atenach (Grecja), rozpoczynających trzynastotygodniowy obowiązkowy kurs przedsiębiorczości. Drugi kwestionariusz został ponownie wysłany do tych samych studentów pod koniec tego kursu z prośbą o jego wypełnienie. Został on wypełniony przez 158 studentów z pierwotnej grupy respondentów. W obu przypadkach udział studentów był dobrowolny. Dobór próby miał charakter wygodny, ze względu na ograniczoną ilość dostępnych zasobów. Ustalenia badawcze potwierdziły teorię i wysunięte hipotezy. Autorzy wskazują, że edukacja w zakresie przedsiębiorczości może mieć pozytywny wpływ na postawę studentów, postrzeganą kontrolę behawioralną i ich intencje przedsiębiorcze dotyczące przyszłości.</p> Alexandros G. Sahinidis, Panagiotis A. Tsaknis Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/757 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Przeciwdziałanie negatywnym aspektom starzenia się przez promowanie aktywności fizycznej wśród osób starszych na przykładzie Dziennego Domu Pobytu w Nysie https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/753 <p>Niniejszy artykuł porusza tematykę narastającego problemu starzejącego się społeczeństwa, jak również rolę państwa w profilaktyce i zapobieganiu negatywnym skutkom tego procesu przede wszystkim poprzez promocję aktywności fizycznej wśród osób starszych. Celem opracowania jest ukazanie, w jaki sposób instytucje publiczne prowadzą działalność prewencyjną w tym zakresie. Punktem wyjścia jest przedstawienie tego zagadnienia w skali ogólnoświatowej, europejskiej oraz ukazanie sytuacji w Polsce. Na wybranym przykładzie pokazano, z jakich metod i środków korzystają lokalne instytucje. Obiektem badań był Dzienny Dom Pobytu w Nysie i jego działalność w latach 2016–2019. W wyniku analizy danych zaobserwowano, że realizacja zadań przez badaną instytucję stanowi właściwy przykład organizacji, funkcjonowania oraz wykorzystania środków finansowych, w celu aktywizacji osób starszych. Jednocześnie podejmuje ona działania w zakresie zwiększenia wartości uzyskiwanych dochodów, prowadząc dodatkową działalność w celu zaspakajania potrzeb osób starszych i samotnych. Ponieważ niezwykle ważne jest tu postępowanie wieloaspektowe, obejmujące szereg działań służących poprawie kondycji i samopoczucia we wszystkich sferach życia osób starszych, ze szczególnym uwzględnieniem aktywności fizycznej, działalność analizowanego podmiotu można uznać za pewien wzór dobrych praktyk w tym zakresie, który warto promować i wdrażać na większą skalę.</p> Marzena Dobruk Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/753 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Przewaga konkurencyjna marki samochodowej w świetle jakościowej kwantyfikacji cen. Analiza na przykładzie wybranego obszaru oddziaływania https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/764 <p>W obliczu zachodzących zmian ważnym wyzwaniem dla producentów samochodów jest oddziaływanie na rynek za pośrednictwem cen. Głównym celem badawczym pracy jest identyfikacja roli ceny w budowie przewagi konkurencyjnej producenta marki samochodu w danym obszarze jego oddziaływania. Badanie audytoryjne zrealizowano wśród klientów wiodącej marki samochodowej z obszaru byłego województwa tarnowskiego. Z przeprowadzonych badań wynika reguła tworzenia przewagi konkurencyjnej. Z reguły tej wynika, że liczba klientów zadowolonych z końcowej jakości nabytego wyrobu jest większa, jeżeli większa jest liczba klientów decydujących o wyborze marki oraz zakładu naprawczego reprezentującego markę na podstawie ceny. Z reguły tej wynika także, że liczba klientów zadowolonych z końcowej jakości nabytego wyrobu jest większa, jeżeli większa jest liczba klientów uznających cenę za konkretne usługi naprawcze jako spełniającą ich wymagania. W badaniu potwierdzono, że skuteczne zarządzanie przez cenę z wykorzystaniem parametrów jakościowych oznacza zdobycie przez markę przewagi konkurencyjnej. Ocena ceny z uwzględnieniem jakości może być wykorzystana do wprowadzania marek na rynek w warunkach globalnych.</p> Janusz Ząbek Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/764 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Koncepcja oceny projektów we wdrażaniu innowacji https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/767 <p>Innowacyjność to zbiór unikalnych projektów, portfeli lub programów projektów. Na obecną zmianę mają wpływ zjawiska, które znajdują się w organizacji i w jej otoczeniu. Nadal zadajemy sobie pytanie, szczególnie w czasie kryzysu pandemii, w jaki sposób budować zaufanie i bezpieczeństwo zespołów projektowych, jeżeli przyjęte założenia, które do tej pory były bezsporne, stały się wyzwaniem. Celem artykułu jest identyfikacja ograniczeń i barier, które towarzyszą zespołom projektowym podczas wdrażania innowacji, oraz prezentacja metod ich pokonywania. Dla osiągnięcia tego celu przygotowano propozycję własnych narzędzi diagnostycznych, ze zwróceniem szczególnej uwagi na zjawisko torowania (ang. <em>priming</em>) w projektowaniu oraz upowszechnianiu innowacji. Wybrano też czynniki determinujące skuteczność przekazywania projektów między zespołami. Według autora <em>priming</em> to usuwanie przeszkód, robienie przejścia w projektach innowacyjnych. Zaprezentowana autorska metoda oceny wewnętrznych bodźców określa funkcjonowanie zespołów projektowych. W artykule przyjęto tezę, że skuteczność transferu projektów innowacyjnych zależy od przygotowania zespołów projektowych do spełnienia tej misji w przedsiębiorstwie. Na podstawie wniosków z dyskusji – przekazywanie projektu innowacyjnego to wypełnienie oczekiwań interesariuszy w zgodności z kryteriami wykonalności, funkcjonalności i opłacalności projektu. Aby to osiągnąć, zespoły (przyjmujący/przekazujący) powinny posiadać wspólne ustalenia co do ostatecznych wymogów dotyczących projektowanych produktów i oczekiwanej jakości.</p> Ryszard Ćwiertniak Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/767 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Badanie kultury bezpieczeństwa pracy w przedsiębiorstwie https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/761 <p>W artykule przedstawiono dyskusję wokół istoty i zakresu pojęcia kultury bezpieczeństwa pracy oraz wskazano na znaczenie tego zjawiska w procesie zwiększania ochrony i bezpieczeństwa pracy w przedsiębiorstwie. Opisano wybrane klasyfikacje czynników kultury bezpieczeństwa oraz scharakteryzowano ważniejsze z nich. W szczególności zwrócono uwagę na kwestie analizy i rozwoju kultury bezpieczeństwa pracy. Celem artykułu jest przedstawienie koncepcji diagnozowania kultury bezpieczeństwa pracy we współczesnym przedsiębiorstwie oraz warunki jej implementacji. Zaprezentowano również wyniki badań empirycznych uzyskanych za pomocą wspomnianej metodyki analizy. W procesie diagnozowania kultury bezpieczeństwa pracy zastosowano metodę studium przypadku oraz technikę analizy dokumentów, rozmowy i wywiady z kadrą kierowniczą i pracownikami. W zakończeniu artykułu podano ogólne rekomendacje merytoryczne oraz wskazania metodyczne dla przedsiębiorstw.</p> Leszek Kozioł, Jacek Siewiora, Michał Korbelak Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/761 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Zastosowanie robotów współpracujących w ergonomicznych stanowiskach montażowych https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/771 <p>Od wielu lat roboty przemysłowe były stosowane do wielu powtarzalnych zadań w różnych dziedzinach przemysłu, zwłaszcza w branży motoryzacyjnej. Ze względów bezpieczeństwa zrobotyzowane stanowiska pracy musiały zostać odizolowane w osobnych komórkach. Obecnie możemy zaobserwować silny trend automatyzacji i robotyzacji procesów produkcyjnych, uważany za czwartą rewolucję przemysłową. Przemysł 4.0 przyniósł nowe możliwości i wyzwania. Jednym z kluczowych kierunków przemysłu 4.0 jest „robot współpracujący” (Human-Robot Collaboration – HRC). Jest to robot wyposażony w odpowiednie systemy bezpieczeństwa. Może on pomóc człowiekowi w najbardziej wymagających i monotonnych zadaniach w tej samej przestrzeni roboczej bez dodatkowych zabezpieczeń. W niniejszym artykule przedstawiono charakterystykę Human-Robot Collaboration (HRC), przepisy bezpieczeństwa, a także przykłady zastosowań robotów współpracujących.</p> Michał Regus, Adam Patalas, Marcin Suszyński, Rafał Talar Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/771 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000 Wpływ cyfryzacji i przemysłu 4.0 na usprawnianie procesów produkcyjnych oraz ergonomię pracy https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/770 <p>Pojęcia takie jak: <em>Przemysł 4.0</em>, <em>Logistyka 4.0</em>, <em>smart factory</em>, <em>smart logistics</em> oraz <em>digitalizacja</em> są aktualnie słowami kluczowymi zarówno w nauce, jak i w praktyce gospodarczej. Obecnie ma miejsce czwarta rewolucja przemysłowa, której początki obserwujemy i która jest napędzania przez gwałtowny rozwój technologiczny, szczególnie w zakresie transformacji cyfrowej, autonomicznych maszyn czy w pełni automatycznych magazynów.</p> <p>Silna konkurencja na rynku krajowym i zagranicznym i rosnące oczekiwania klientów sprawiają, że nie tylko należy nieustannie zwiększać produkcję, ale także znaleźć sposób na jej personalizację, czyli wytwarzanie krótkich serii wyrobów zaprojektowanych pod kątem potrzeb danego klienta, lecz i samej pracy człowieka. W tym systemie lub rodzaju konfiguracji rola człowieka, a co za tym idzie – obciążenie pracą związane z danym stanowiskiem, zmieniają się. Technologia coraz częściej zastępuje nie tylko pracę fizyczną człowieka, ale także samych ludzi jako decydentów. Daje początek zupełnie nowym sytuacjom, w których konieczne jest poszukiwanie nowych form współpracy między ludźmi a technologią i środowiskiem. To właśnie taka produkcja ma być efektem czwartej rewolucji przemysłowej.</p> <p>Celem artykułu jest przedstawienie wpływu digitalizacji i Przemysłu 4.0 na optymalizację procesu produkcji, łańcucha dostaw i pracy ludzkiej. Autorzy omawiają koncepcję Przemysłu 4.0, a więc czwartej rewolucji przemysłowej, dotyczącej integracji systemów i tworzenia sieci; przedstawiają założenia Logistyki 4.0 – podejścia, koncepcje adaptacyjne, zasobooszczędne i przyjazne dla użytkownika. Autorzy prezentują także zastosowania <em>lean management</em> w koncepcji Przemysłu 4.0 oraz ergonomiczne inklinacje poszczególnych filarów Przemysł 4.0. Zakończenie zawiera podsumowanie rozważań dotyczących wpływu cyfryzacji i Przemysłu 4.0 na usprawnianie procesów produkcyjnych oraz ergonomię pracy.</p> Robert Rogaczewski, Robert Cieślak, Marcin Suszyński Copyright (c) 2020 Małopolska Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Tarnowie https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 https://zn.mwse.edu.pl/index.php/zn/article/view/770 Mon, 21 Dec 2020 00:00:00 +0000